Kuwentong Martial Law ni Radyo Patrol Orly Mercado

Abner Mercado, ABS-CBN News

Posted at Sep 20 2020 11:50 PM | Updated as of Sep 21 2020 01:01 PM

Former senator Orly Mercado delivers his eulogy at the necrological services of the late former senate president Nene Pimentel at the Philippine Senate on October 23, 2019. George Calvelo, ABS-CBN News

MAYNILA - Isang working student noong dekada 60 si dating Senador Orlando Mercado.

Ayon kay Ka Orly, kinailangan niyang magtrabaho habang estudyante para matustusan ang sarili. Naging laborer siya sa Manila City engineer's office.

Pero habang nag-aaral sa University of the Philippines, nakilala niya si Lino Brocka.

“Working student na ko pero mahilig pa ko maglalabas sa mga plays. Naging direktor ko si Lino Brocka. Fourth year na siya."

Ayon sa magaling na direktor, may potensyal daw si Mercado para magtrabaho sa media.

"Sabi niya sa akin bakit nagle-laborer ka? Ang gawin mo humanap ka ng radio station na nasa Quezon City, mag audition ka," ani Mercado.

Sinunod ni Ka Orly ang payo ng direktor at nag-apply siya at nakapasok sa RBS DZBB DZXX sa radyo nito na siyang GMA 7 ngayon.

Naging disc jockey siya sa istasyon. Pero isa rin siyang aktibista noon sa UP, at miyembro ng Kabataang Makabayan.

“Lumapit sa akin mga trabahador ng RBS sabi nila sa akin wala kaming sick leave, wala kaming vacation leave, suweldo namin hindi sapat saka we’re not treated well," aniya.

“Ang sabi ko mag organize tayo ng unyon. Kailangan mayroon tayong boses."

Hindi naging madali para kay Mercado ang kaniyang trabaho dahil naging mainit sa kaniya ang mag-asawang Stewart na siyang namamahala sa kompanya.

Naglunsad sila ng welga ng mga mangagawa. Pero sa kalaunan ay nagkaniya kaniya ang mga nag aklas na kasama nila sa welga.

Nang mawalan ng trabaho, kumatok si Mercado sa ABS-CBN na siyang nagbigay sa kaniya ng bagong tahanan.

“Pumunta ako sa ABS-CBN sabi ko wala ba kayong opening? Nag audition ako. Sabi sa akin wala kaming opening para DJ na gusto mong trabaho pero meron kaming opening sa news department. Tumatanggap kami ng mga reporters. Sabi ko, OK. Marunong ka ba sumulat? Try me sabi ko.”

Tinanggap niya ang hamon.

Napabilang si Orly Mercado sa hanay ng mga reporter na hinugot mula sa radio production noong 1969 para sa Radyo patrol, isang bagong programa ng kumpanya. Naging popular na programa ito sa radyo mula 1969 hanggang 1971.

“Ang Radyo Patrol ay yung buong istasyon DZAQ, 24 hours, walang music puro news puro coverage ng mga nangyayari,” ayon kay Ka Orly.

Hinubog din niya ang mga kasamahan sa Radyo Patrol sa disiplina ng pamamahayag.

“Kasi ang mga reporter ko noong araw sina Cris Daluz, Jun Ricafrente puro mga drama talents yan eh so I had to reorient them in the work of broadcast journalism."

Hiwalay ang Radyo Patrol sa news department ng ABS-CBN at may sarili itong misyon sa paghahatid ng balita noon.

“Ang magiging trabaho ng Radyo Patrol is bigyan ng boses ang hindi nakapagsalita. Bigyan ng boses ang mga tao na nasa labas ng populasyon na may kaya--hinaing ng mga mangagawa, hinaing ng mga magsasaka,” ayon kay Orly.

Habang lumalago ang kaniyang karera bilang broadcaster, pinupuntirya naman ni dating Pang. Ferdinand Marcos ang media noon.

May pagkakatulad daw and bisperas ng Martial Law noon at franchise denial ng ABS-CBN ngayon.

“It was a period, run ay panahon na talagang mabuway, complex parang kung panahon ninyo ngayon sa ABS-CBN parang deja vu talaga kung nangyari sa amin,” ayon kay Mercado.

Kabilang si Mercado sa watchlist ng militar.

“Demandado ako sa under Republic Act 1700 eh, bago ideklara ang Martial Law, noon pa man bago ideklara ang Martial Law.”

Nang ideklara ni dating Pangulong Ferdinand Marcos ang Republic Act 1081 o ang Martial Law isa si Mercado sa mga mamamahayag na ikinulong. Isinara din ang kaniyang pinaglingkurang kumpanya.

“Noong panahon ng Martial Law isinara lahat ng media pero ang unang target noon ay ABS-CBN. Hindi lang sinara, kinulong pa si Geny Lopez,” kuwento ni Ka Orly.

Mahigit 9 buwan nakulong sa Fort Bonifacio si Orly.

Ayon kay Ka Orly, hindi raw dapat panghinaan ng loob ang mga mamamahayag sa gitna ng tungkulin nito sa paghahatid ng impormasyon at balita na kailangan ng mga mamamayan.

“Itong dinadaanan ng ABS-CBN ngayon hindi magiging kasing bigat ng dinaanan namin. Dahil noong mga panahong yun wala nang option eh pag nagsara ang network nagsara ang transmitter wala na eh.”

Ayon kay Mercado, dahil sa teknolohiya, may iba pang paraan para marating ng ABS-CBN ang mga suki nito sa balita.

“Technology will always be there to provide (access to information.) Ang importante sa atin, sa mga taong nawawalan ng trabaho, ay hasain ang sariling skills at mag adapt sa mag bagong pangyayari."

Mula sa pagkakakulong, bumalik si Mercado sa media at naging host ng public service program na Kapwa Ko Mahal Ko sa Channel 7.

Nahalal na mambabatas si Orly Mercado noon bilang kinatawan ang Quezon City bago ang EDSA uprsing. At nang muling buksan ni dating Pangulong Corazon Aquino ang Senado, nahalal siya sa dalawang termino bilang Senador.

Natalaga rin siya bilang kalihim ng Department of National Defense ni dating Pangulong Joseph Estrada. Pero isa rin siya sa mga unang miyembro ng gabinete ng pamahalaang Estrada na kumalas noong panahon ng EDSA 2.

Kasalukuyang may programa si Mercado sa Radyo 5.

Sa edad na 74 ayaw pa ding magretiro ni Mercado at positibo pa din ang kaniyang pag-aasam para sa ABS-CBN na kaniyang minsang naging tahahan.

“Itong nangyayari sa mga taga ABS-CBN pansumandali lang yan. Pagkatapos nyan tuloy tuloy na uli tayo.” pagtatapos ni Mercado.

Ngayong pandemya na marami ang nawalan ng hanap buhay o maging mga empelyado at mamamahayag na kabilang sa ABS-CBN, huwag mawalan ng pag asa ayon kay Mercado sa ngalan ng paglilingjkod sa bayan at kapwa.

“Ang hahanapin mo yong makapagpaligaya sa iyo doon sa sarili mo nasa loob nasa kaibuturan ng iyong katauhan. What is the essence of your existence. Itong trabaho nating ito mawala man sa atin mayroon pa namang mga paraan para makatulong tayo eh may mag bagay na maliliit na magagawa natin,” ayon pa kay Mercado.